Mosty na Nogacie
W latach 1851- 57 dla linii kolejowej Królewiec- Berlin wzniesiono na Nogacie most, składający się z 2 przęseł. Przyczółki zostały wyposażone w obronne bramy z wartowniami, a filary zostały zwieńczone wieżami. W
latach 1888-90 obok zbudowano drugi, dwutorowy most kolejowy, także wyposażony w obronne bramy. Stary most zmieniono na drogowy, a od 1900 roku położono na nim jeden tor dla kolejki wąskotorowej.
Mosty zostały wysadzone 8 marca 1945 roku. Po wojnie odbudowano jedynie most kolejowy w innej formie.
Dzięki uprzejmości dr inż. Andrzeja Massela zamieszczam fragment jego artykułu Linia Warszawa- Gdańsk ze Świata Kolei dotyczący losów mostów opaleńskich po II wojnie światowej.
Innym ważnym obiektem inżynierskim na odcinku Malbork - Tczew był most na Nogacie w Malborku o długości 279,5 m. Konstrukcja tego mostu była podobna do mostu tczewskiego.
Również w tym przypadku zastosowano dźwigary w postaci kratownic wielokrotnych. Rozpiętość przęseł w świetle otworów wynosiła 97,22 m. Na przełomie wieków konieczna
była budowa nowego mostu zlokalizowanego kilkadziesiąt metrów w dół rzeki. Stary most istniał do 1945 roku służąc ruchowi drogowemu. Przebiegał również po nim tor
kolejki wąskotorowej. Jedynym śladem po tym pięknym moście są filary w nurcie rzeki Nogat i przy dawnej fosie zamkowej.
Również most z końca XIX-go wieku istniał w swoim pierwotnym kształcie do marca 1945 roku, kiedy został wysadzony przez wojska niemieckie.
Po wojnie odbudowano go prowizorycznie z wykorzystaniem przęseł ESTB, zaś ostateczna odbudowa wykonana została w latach 1972 - 75.
Powstał wtedy obecny most blachownicowy z jazdą górą.
Stan obecny:
Po starym moście pozostał przyczółek i jedna wartownia od strony zamku i fragmenty filarów na Nogacie.
W końcu 2000 roku odkopano fundamenty wartowni na przyczółku lisewskim. Zachowany fragment muru, brama i 2 kaponiery przy baszcie Maślankowej.
|
![[Fragment mapy 625 Marienburg]](images/mal001.gif) |
|
|
Fragment mapy 625 Marienburg 1:25 000 z 1938r. (Dzięki uprzejmości mapy.eksploracja.pl) Granica na lewym brzegu Nogatu - granica między Wolnym Miastem Gdańskiem a Niemcami |
|
|
![[Plan mostu]](images/mal700.gif) |
|
|
Plan starego mostu kolejowego wg Zeitschrift für Bauwesen 1855 |
|
|
![[Widok nowego mostu kolejowego i plan mostów w 1895 roku]](images/mal336.gif) |
|
|
Widok nowego mostu kolejowego i plan mostów wg Zeitschrift für Bauwesen 1895 |
|
|
![[Plan mostu]](images/mal702.gif) |
|
|
Lewobrzeżny przyczółek starego mostu kolejowego wg Zeitschrift für Bauwesen 1855 |
|
|
![[Plan mostu]](images/mal703.gif) |
|
|
Prawobrzeżny przyczółek starego mostu kolejowego wg Zeitschrift für Bauwesen 1855 |
|
|
![[Plan mostu]](images/mal706.gif) |
|
|
Portal wg Zeitschrift für Bauwesen 1855 |
|
|
![[Plan mostu]](images/mal704.gif) |
|
|
Lewobrzeżny przyczółek nowego mostu kolejowego wg Zeitschrift für Bauwesen 1895 |
|
|
![[Widok nowego mostu kolejowego]](images/mal792.jpg) |
|
|
Brama nowego mostu kolejowego wg Thullie M. - Przyczółki i filary kamienne mostów drewnianych i żelaznych 1903 |
|
|
![[Widok mostu kolejowego i pozostałości mostu drogowego z lewego brzegu Nogatu]](images/mal006a.jpg) |
|
|
Widok mostu kolejowego i pozostałości mostu drogowego z lewego brzegu Nogatu |
|
|
![[Widok mostów z lewego brzegu Nogatu]](images/mal006.jpg) |
![[Widok mostów z lewego brzegu Nogatu]](images/mal007.jpg) |
|
|
Widok mostów z lewego brzegu Nogatu. Zdjęcie z 1999 roku i przed 1914 roku. |
|
|
![[Widok mostów z lewego brzegu Nogatu]](images/mal432.jpg) |
![[Widok mostów z lewego brzegu Nogatu]](images/mal433.jpg) |
|
|
Widok mostu kolejowego i pozostałości mostu drogowego z lewego brzegu Nogatu |
|
|
![[Widok mostu kolejowego i pozostałości mostu drogowego z prawego brzegu Nogatu]](images/mal002.jpg) |
![[Widok mostu kolejowego i pozostałości mostu drogowego z prawego brzegu Nogatu]](images/mal003.jpg) |
|
|
Widok mostu kolejowego i pozostałości mostu drogowego z prawego brzegu Nogatu |
|
|
![[Pozostałości wartowni]](images/mal434.jpg) |
![[Pozostałości wartowni]](images/mal435.jpg) |
|
|
Pozostałości północno- zachodniej wartowni nowego mostu kolejowego |
|
|
![[Pozostałości bramy]](images/mal436.jpg) |
![[Pozostałości wartowni]](images/mal438.jpg) |
|
|
Gruzowisko, prawdopodobnie elementy bramy zachodniej nowego mostu kolejowego |
Pozostałości północno- zachodniej wartowni starego mostu |
|
|
![[Pozostałości wartowni]](images/mal437.jpg) |
![[Pozostałości wartowni]](images/mal008.jpg) |
|
|
Pozostałości wartowni północno- zachodniej wartowni starego mostu |
Pozostałości wartowni południowo- zachodniej wartowni starego mostu |
|
|
![[Przyczółek mostu drogowego na prawym brzegu Nogatu]](images/mal004.jpg) |
![[Warownia przy moscie drogowym na prawym brzegu Nogatu]](images/mal005.jpg) |
|
|
Przyczółek mostu drogowego na prawym brzegu Nogatu |
Warownia przy moscie drogowym na prawym brzegu Nogatu |
|
|
![[Baszta Kęsa i Baszta Maślankowa]](images/mal009.jpg) |
![[Baszta Kęsa i Baszta Maślankowa]](images/mal010.jpg) |
|
|
Baszta Kęsa (na pierwszym planie) zamieniona w 1857 roku na kaponierę i Baszta Maślankowa |
|
|
![[Baszta Kęsa i Baszta Maślankowa]](images/mal014.jpg) |
![[Baszta Kęsa i Baszta Maślankowa]](images/mal011.jpg) |
|
|
Baszta Kęsa i Baszta Maślankowa |
|
|
![[Brama]](images/mal012.jpg) |
![[Brama]](images/mal013.jpg) |
|
|
Brama |
|
|
![[Baszta Szarysz]](images/mal015.jpg) |
![[Baszta Szarysz]](images/mal016.jpg) |
|
|
Baszta Szarysz zamieniona w 1857 roku na kaponierę przy moście na młynówce |
|
Aktualizacja: 12.10.2015
Autor: hege22
|