Książka niniejsza ma za zadanie przedewszystkiem zapełnić tą lukę w naszem szkolnictwie wojskowem saperskiem. jaką odczuwał każdy, imający się pracy instruktorskiej w szkołach oficerskich, podofi­cerskich i w oddziałach: w jednej z ważniejszych dziedzin sztuki wojskowej, zaniedbanej chorobliwie wskutek jednostronnego charakteru na­szej wojny, mieliśmy zaledwie drobne broszury, częstokroć wzorowane na regulaminach z pierwszej połowy wojny europejskiej; sprawiało to, że szkolenie fortyfikacyjne było niejednolite i częstokroć chaotyczne.

„Fortyfikacja polowa" powstała ze skryptów Szkoły Podchorążych Saperów z r. 1920. Mimo usilnych starań, pozostało na książce piętno skryptów w częstokroć zbytniej zwięzłości, pomijaniu opisów, ry­sunków i t. p.

Książka ta ma służyć, jako podręcznik i dlatego wymaga uzupeł­nienia, a raczej nawet rozwinięcia jej przez wykładowcę; jego też zadaniem będzie uwypuklić poszczególne myśli i zwrócić uwagę na istotną stronę rysunków.

Taki charakter książki wpłynął na przyjęcie tego a nie innego układu. Po wstępie, który ma za zadanie dać elementarne wiadomości oraz zwrócić uwagę w pewnym określonym kierunku, część I-sza daje elementy fortyfikacji, część II-ga — zasady stosowania tychże; do instruktora będzie należało ćwiczyć ucznia dalej w tej umiejętno­ści stosowania elementów.

Celowo został pominięty w książce przykład wzorowego rozwią­zania zadania fortyfikacyjnego: po pierwsze dlatego, że daje on książkowy schemat, który jako taki, nie powinien istnieć, a czemu możnaby zaradzić jedynie przez podanie całego szeregu rozwiązań, to zaś po­większyłoby koszta wydawnictwa; powtóre dlatego, że rozwiązywanie takich zadań powinno się odbywać w terenie, nie zaś na martwym papierze.

Również celowo zostało pominięte na początku książki określenie fortyfikacji: dziś, przy ponownej rewizji pojęć po wielkiej wojnie, zbyt pochopnem byłoby, a przy szkoleniu nawet niebezpicznem, zamykanie w kilku słowach tak złożonego pojęcia. Lepiej będzie, gdy uczeń sam zrozumie istotę fortyfikacji, niż mu ją narzucać.
„Fortyfikacja polowa" jest oparta w pierwszym rzędzie na źró­dłach francuskich, belgijskich i rosyjskich. Układ jest zbliżony do podręczników rosyjskich.

Składam na tem miejscu podziękowanie p. majorowi Łunkiewiczowi za pomoc i wskazówki przy układaniu wiadomości o artylerji w części wstępnej.

Kwiecień 1922 r.