|
— 125 —
— 126 —
Każda partja ma w składzie 10 ludzi:
i pewna ilość żołnierzy do pomocy, zależnie
od warunków miejscowych. Partja wykona: 2,50 — 3 m. bież. pochylni w
ciągu 24 godzin. Można liczyć, że 60 ludzi w zwykłej ziemi zbuduje schron
na 1/2 plutonu w 15 — 20 dni. Budowa takiego samego schronu betonowego
wymaga mniejwięcej tego samego czasu, zato ilość materjału przy schronie
podkopowym wynosi około 45 T, licząc w tern materjał na zabezpieczenie
wyjść, zaś przy schronie betonowym do 600 T.
Budowa jednego ze schronów dla d-twa dyw. na froncie zachodnim,
posiadającego 4 wejścia, pomieszczenia dla d-cy dyw., szefa sztabu, całego
sztabu dyw., stacji elektrycznej, centrali telefonicznej, kasyna
oficerskiego i t. p., była dokonana w ciągu
3-ch miesięcy przez pluton saperów (50 ludzi) i komp. piechoty (100
ludzi), pracujących na 4 zmiany. Pochylnie miały po 25— 30 m. długości;
izba schronowa posiadała boczne cele i miała około 60 m. długości.
Pochylnie powinny być oddalone od siebie o 8—10 m. i od poprzecznic
sąsiednich o 1 1/2 m., by nie być zasypanemi. Próg pochylni powinien być
wyżej od dna rowu, żeby ziemia z rowu nie sypała się do pochylni.
Prócz tego przy projektowaniu pochylni należy uwzględnić zabezpieczenie od granatów ręcznych, od gazów, oraz obronę wewnętrzną, co szczegółowiej będzie omówione w rozdziale następnym.
— 127 —
Roboty przy pochylniach podlegają wszelkim prawidłom robót minerskich.
Przy budowaniu schronu najwięcej trudności napotyka się przy zakładaniu pierwszych i ostatnich ram pochylni. Pierwsze ramy, będąc narażone na parcie na zewnątrz, muszą być odpowiednio podparte: będzie to albo listwa e (rys. 182), opierająca się o ścianę tylną rowu, lub też podpory pochyłe, opierające się o dno rowu, przy jednoczesnem wkopaniu się w przednią ścianę. O ile pochylnię prowadzi się ramami prostopadłemi do spadku, wówczas pierwsza rama jest pionowa i dopiero za pośrednictwem 2 — 3 ram stopniowo przechodzimy do prostopadłych. Pierwsze ramy należy umieszczać w pochylniach gęściej. Przy zakładaniu ostatniej ramy, t. j. przy przejściu z pochylni do izby schronowej, szczególne trudności napotyka się przy ramach prostopadłych. Wówczas należy w izbie schronowej umieścić 2 ramy naprzeciw pochylni. O ramy opiera się ostatnia pionowa rama pochylni. Do kaptura tej ramy dotyka kaptur ramy pośredniej (po dwusiecznej kąta między pionem a kierunkiem prostopadłym do spadku), trzecia z rzędu rama ma nachylenie przepisowe. Szczególną uwagę należy zwrócić na maskowanie schronów podkopowych w okresie robót: wyjście z pochylni powinno być przykryte siatką, ziemia z wykopu powinna być troskliwie usuwana; można jej użyć dla wykonania fałszywych rowów. Ze względu na dużą ilość robót, schrony podkopowe rozpoczyna się bardzo wcześnie. Przed przystąpieniem do właściwych robót minerskich zakłada się warstwę detonującą nad przyszłem wejściem do schronu.
57. URZĄDZENIA SCHRONÓW.
Przewietrzanie dokonywa się albo za pomocą przewietrzników, wywierconych
na zewnątrz, lub lepiej sztucznym sposobem.
Szczególną uwagę zwrócić należy na przewietrzanie w schronach bojowych
dla k. m. Dwutlenek węgla, wydzielający się przy
— 128 —
strzelaniu, da się usunąć jedynie przy silnym ciągu (otwór strzelnicy i
otwarte drzwi) lub sztucznem przewietrzaniu.
Oświetlenie odbywa się przez okna, zbudowane na wzór pochylni, odziane
wewnątrz deskami, w razie zaś szerokiego rozbudowania schronów warto
założyć małą elektrownię pod ziemią.
Odwadnianie. Przesączającą się przez sufit wodę chwytamy i odprowadzamy rynienkami według rys. 190 lub 191. Na dnie schronu urządzamy zwykle studzienkę, z której wybiera się pompami lub wiadrami nagromadzoną wodę. Ogrzewanie. Żelazne czasowe piecyki, lub piece z cegieł z płytą dla grzania pożywienia są nieodzowne w schronach mieszkalnych.
Zabezpieczenie przed gazami uskutecznia się, zaopatrując okna i wejścia w
mocne, szczelnie dopasowane okiennice.
Zabezpieczenie przed granatami ręcznemi uzyskujemy, prowadząc zejście nie jako jednostajną pochylnię, lecz dając pośrodku platformę, w którejby się zatrzymywały granaty. Obronę schronów można zorganizować albo budując fałszywą poprzecznicę z wewnętrznem stanowiskiem dla k. m., jako kojec, flankujący rów w obie strony albo też robiąc specjalne obejścia w pochylniach (rys. 192). Schrony podkopowe muszą być zaopatrzone w łopaty i oskardy na wypadek zasypania ziemią.
— 129 —
58. STANOWISKA OBSERWACYJNE I STRAŻNICE.
Organami własnej obserwacji są stanowiska obserwacyjne oraz stanowiska
czujek w t. zw. strażnicach. Zadaniem tak jednych, jak drugich jest
przedewszystkiem obserwacja w najcięższych warunkach, gdyż pod ogniem
huraganowym.
Ochronę stanowisk obserwacyjnych uzyskujemy taktycznie lub technicznie. Taktycznie — wykorzystując umiejętnie wysokie drzewa, kominy, wieże, budując wreszcie zamaskowane pilony obserwacyjne; technicznie — dając obserwatorowi bezpieczne wytrzymałe ukrycie.
Rys. 193 daje przykłady pilonów obserwacyjnych.
Najprostsze zabezpieczenie dają strażnice; będą to albo składane kopuły pancerne; (rys. 194 daje typ pancerza z blachy z piaskiem, każdy pierścień waży około 70 kg., rys. 195, daje pancerz z blachy stalowej 0,025 m., typu St. Jacques, całość waży 380 kg.), albo też specjalne urządzenia w rowach strzeleckich (rys. 196, 197 i 198). Rys. 199 i 200 dają typy stanowisk obserwacyjnych zbudowanych, jako schrony.
— 130 —
— 131 —
— 132 —
— 133 —
— 134 —
|